Vernieuwen zonder de regie uit handen te geven

Aron van Duijvenbode is partner bij Lansigt in Katwijk, voorheen Confianza. Als accountant en sparringpartner helpt hij ondernemers bij financiële en organisatorische vraagstukken en de verdere ontwikkeling van hun bedrijf.

Een familiebedrijf heeft vaak een duidelijke identiteit. Korte lijnen, betrokkenheid en een ondernemer die weet wat er in zijn bedrijf gebeurt. Dat is een kracht. Maar die kracht kan ook een valkuil worden als je te lang volhoudt dat belangrijke posities binnen de familie moeten blijven.

Ik zie regelmatig dat familiebedrijven groeien tot een omvang waarbij één ondernemer niet meer alles zelf kan overzien. Dan komt de vraag op tafel: welke kennis en mensen hebben we nodig om verder te komen? Soms betekent dat dat je een managementteam om je heen bouwt of iemand van buiten aantrekt voor een sleutelpositie. Dat klinkt logisch, maar in de praktijk is die stap niet altijd eenvoudig. Zeker binnen een familiebedrijf kan het gevoelig liggen om te erkennen dat een familielid misschien niet de beste persoon voor een functie is. Of dat iemand van buiten op een onderdeel meer kennis heeft dan jijzelf.

Daar zit soms ook een andere twijfel onder: als iemand anders mede bepaalt welke koers we varen, ben ik dan nog wel de ondernemer? Wat mij betreft wel. Andere mensen binnenhalen betekent niet dat je de regie uit handen geeft. Het betekent dat je weet waar je eigen kracht ligt én waar je andere kwaliteiten nodig hebt. Ik zie ondernemers die bewust mensen om zich heen verzamelen die beter zijn in financiën, personeel, commercie of marketing. Zo kunnen zij zich richten op hun eigen kracht als ondernemer.

Tegelijk moet iemand ‘van buiten’ wel passen bij de organisatie. Een familiebedrijf heeft vaak een cultuur die jarenlang is opgebouwd. Vernieuwing werkt daarom niet als je van de ene op de andere dag alles anders wilt doen. Ook medewerkers die soms al jarenlang bij het bedrijf horen, moeten mee kunnen bewegen. Vernieuwen betekent niet dat je loslaat wat je bedrijf sterk en herkenbaar maakt. Het betekent wel dat je kritisch kijkt naar wie je nodig hebt om verder te komen. Maak daarbij van familie geen functie-eis. Want de juiste mensen om je heen halen, betekent niet dat je de regie uit handen geeft. Het helpt je om je bedrijf op jouw manier verder te brengen.